Home › Voor de zorgsector
Ergonomisch werken in de Zorg
Minder fysieke belasting, meer vitaliteit en preventie van verzuim: het aanbod en de basis op één plek.

— Voor de zorgsector
Werken in de zorg is fysiek én mentaal intensief
Werken in de zorg is fysiek én mentaal intensief. Zorgmedewerkers worden dagelijks blootgesteld aan repeterende bewegingen, fysieke belasting en een hoge werkdruk. Deze combinatie verhoogt het risico op klachten aan rug, nek en schouders. Langdurige mentale belasting leidt bovendien vaak tot stress en vermoeidheid.
Wij helpen zorgorganisaties om fysieke belasting terug te dringen en de duurzame inzetbaarheid van zorgprofessionals te versterken. Met praktische trainingen, werkplekanalyses en coaching leren medewerkers gezonder te werken, zonder in te leveren op kwaliteit van zorg.
Onze visie op ergonomisch werken in de zorg gaat verder dan alleen het gebruik van hulpmiddelen of aanpassingen. Wij geloven in de kracht van (lichaams)bewustzijn, het aanleren van gezonde werkgewoonten en haalbare gedragsverandering. Altijd met een praktische insteek, in kleine stappen die écht toepasbaar zijn in het dagelijks werk.
— Zo regel je het
Zo organiseer je het
Praktisch komt het neer op vier stappen:
01
Breng per team de mobiliteitsklassen in beeld.
02
Plan de jaarlijkse herhaling, of één dag per twee jaar.
03
Beleg de instructie bij een ergocoach, fysio- of ergotherapeut.
04
Leg het vast voor je RI&E en voor een inspectiebezoek.
Wil je dit belegd hebben: de Training Tiltechnieken vult de jaarlijkse herhaling in, en met de Cursus Ergocoach Zorg haal je de rol in huis die haar draagt.
— Het aanbod
Ergonomische trainingen, cursussen en workshops
Cursus Ergocoach Zorg
Leer fysieke belasting te verminderen en collega's te coachen in ergonomisch werken in de zorg.
Cursus Preventiemedewerker Zorg
Arbowet, RI&E, fysieke en psychosociale belasting. Twee dagdelen, incompany.
Werkplekonderzoek in de zorg
Analyse van werkhouding, tiltechniek en hulpmiddelen, op locatie.
Training Tiltechnieken
Leer ergonomisch tillen in de praktijk, op jullie eigen werkplek.
Training Fysieke Belasting
Leer fysieke belasting herkennen, slimmer bewegen en het lichaam duurzaam inzetten.
Live stretch- en beweegsessies
Korte, energieke sessies die spierspanning losmaken en klachten aan rug, nek en schouders voorkomen. Online of op locatie.
Achtergrond bij fysieke belasting in de zorg
Wat de Arbocatalogus VVT eist · De instrumenten om belasting te meten
— De richtlijnen
Wat zijn de ergonomische richtlijnen in de zorg?
De zorgmedewerkers worden vaak blootgesteld aan hoge fysieke belasting, vooral bij tillen, verplaatsen en ondersteunen van patiënten. Hier zijn de belangrijkste uitgangspunten:
Tillen en verplaatsen van patiënten
Bij het tillen en verplaatsen van patiënten moet rekening worden gehouden met de lastarm, tilhoogte en frequentie.
| Factor | Ergonomische richtlijn |
|---|---|
| Maximaal tilgewicht (zonder hulpmiddelen) | Niet meer dan 23 kg (mits in optimale omstandigheden) |
| Tilhoogte | Heuphoogte is optimaal, vermijden boven schouderhoogte |
| Lastarm | < 25 cm van het lichaam voor minimale belasting |
| Handpositie | Neutrale polshouding, geen extreme buiging |
| Transferfrequentie | Maximaal 5-6 keer per uur bij zware transfers |
| Mechanische hulpmiddelen | Altijd gebruiken bij patiënten > 15 kg indien mogelijk |
Houding en beweging tijdens zorgverlening
Veel zorgverleners werken in gebogen of gedraaide posities, wat belasting verhoogt.
| Activiteit | Ergonomische richtlijn |
|---|---|
| Patiënt wassen in bed | Werkhoogte: heuphoogte, patiënt naar jou toe draaien |
| Verbinden of wondverzorging | Werkhoogte: 85-100 cm, recht voor het lichaamscentrum werken |
| Injecties of infuus aanleggen | Werkhoogte: 95-110 cm, voorkomen van langdurig gebogen houding |
| Zittend werk (bijv. medicatie klaarmaken) | Voeten plat op de grond, onderarmen ondersteund |
Mobiliseren van patiënten
Bij het helpen van patiënten met opstaan of lopen gelden de volgende ergonomische richtlijnen:
| Activiteit | Ergonomische richtlijn |
|---|---|
| Patiënt van bed naar stoel helpen | Laat patiënt zoveel mogelijk zelf doen, gebruik een draaischijf of actieve tillift |
| Patiënt ondersteunen bij lopen | Loop naast de patiënt, niet schuin erachter of ervoor |
| Patiënt draaien in bed | Gebruik een glijzeil of papegaai, werk in een neutrale rugpositie |
Werken met zorgapparatuur en hulpmiddelen
Veel zorgwerkzaamheden vereisen het gebruik van apparatuur, wat ergonomische risico’s met zich meebrengt.
| Hulpmiddel | Ergonomische richtlijn |
|---|---|
| Bed opmaken of aanpassen | Hoogte instellen op heuphoogte om bukken te voorkomen |
| Tilliften en glijzeilen | Altijd gebruiken bij patiënten die niet zelfstandig kunnen bewegen |
| Infuusstandaarden en medicatiekarren | Op hoogte instellen zodat je niet hoeft te bukken |
— Veelgestelde vragen
Veelgestelde vragen
Wanneer is iets ergonomisch?
Iets is ergonomisch wanneer het is ontworpen om efficiënt, comfortabel en veilig te worden gebruikt, met minimale belasting voor het lichaam en de geest. Ergonomie richt zich op het aanpassen van producten, werkomgevingen en taken aan de mens, in plaats van andersom.
Wanneer werk je ergonomisch?
Je werkt ergonomisch wanneer je je werkplek, houding en werkwijze zo aanpast dat je comfortabel, efficiënt en zonder onnodige lichamelijke belasting kunt werken. Dit voorkomt klachten zoals rug-, nek- en schouderpijn, RSI (repetitive strain injury) en vermoeidheid.
Wat zijn ergonomische uitgangspunten in de zorg?
Ergonomie draait om het optimaliseren van werkprocessen en het minimaliseren van fysieke belasting. De belangrijkste principes zijn:
- Minimaliseer krachtinspanningen: Voorkom onnodige fysieke belasting door hulpmiddelen te gebruiken.
- Beperk reikwijdte en lastarm: Houd de last dicht bij het lichaam om overbelasting te voorkomen.
- Optimaliseer werkhoogte: Werk op een hoogte die past bij de taak om een neutrale houding te behouden.
- Vermijd statische belasting: Wissel regelmatig van houding en neem pauzes.
- Gebruik mechanische hulpmiddelen: Til- en transferhulpmiddelen verminderen de belasting op spieren en gewrichten.
Voldoet een cursus Ergocoach aan de jaarnorm?
Nee. De jaarnorm geldt voor het hele team; een ergocoachcursus leidt een of enkele collega's op. De cursus vult die norm niet in. Wel levert hij de rol die de jaarlijkse instructie draagt.
VOOR DE ZORGSECTOR
Ergonomisch werken in de zorg
✓ 100% tevredenheidsgarantie

